Czym są statyny?

Marek Szydełko
25.03.2026

Statyny to grupa leków obniżających poziom cholesterolu we krwi. Pełnią bardzo ważną funkcję profilaktyczną w przypadku ryzyka wystąpienia chorób serca. Statyny podaje się prewencyjnie, ale także leczniczo, jeśli u pacjenta stwierdzono już niedomagania układu sercowo-naczyniowego. Specyfice tych leków bliżej przyglądamy się w naszym poradniku.

Działanie i kontrowersje

Statyny, głównie frakcji LDL (czyli tzw. złego cholesterolu) działają poprzez hamowanie enzymu HMG-CoA w wątrobie. Leki te stosuje się zapobiegawczo i leczniczo, szczególnie w przypadkach miażdżycy, zawału serca czy udaru oraz ryzyka wystąpienia tych chorób.

Statyny mają potwierdzone działanie obniżające poziom cholesterolu całkowity, LDL i triglicerydów. Stabilizują blaszki miażdżycowe, działają przeciwzapalnie i poprawiają funkcję naczyń krwionośnych.

Z drugiej strony w świecie medycyny występują kontrowersje wokół tych leków, które – jak potwierdziły badania – mogą uszkadzać wątrobę i powodować szereg skutków ubocznych (m.in. wypadanie włosów). Stąd decyzja o podawaniu statyn musi być dokładnie przemyślana i zapaść tylko w uzasadnionych przypadkach: gdy nie wystarcza dieta i aktywność fizyczna, gdy pacjent cierpi np. na hipercholesterolemię rodzinną czy mieszaną dyslipidemię.

Jak przyjmuje się statyny?

Najczęściej stosowana forma to tabletki doustne – można tutaj wymienić chociażby atorwastatynę, rozuwastatynę, symwastatynę czy prawastatynę. Leki przyjmuje się raz dziennie, zwykle wieczorem lub o dowolnej porze w przypadku wariantów o długim uwalnianiu.

Zgłoś swój pomysł na artykuł

Więcej w tym dziale Zobacz wszystkie